Overwerk: hoe zit het ook alweer?

In de praktijk bestaat nog wel eens onduidelijkheid over wanneer precies sprake is van overwerk en welke vergoeding daarbij hoort. Dit is uitgewerkt in artikel 28 van de cao voor de vleessector. Hieronder zetten we de belangrijkste punten op een rij.

Wanneer is sprake van overwerk?

Er is sprake van overwerk als wordt voldaan aan de criteria uit de cao. Daarbij wordt gekeken naar grenzen per dag, per week én per kwartaal.

1. Per dag
Er is sprake van overwerk als:
• meer dan 25% boven het rooster van die dag wordt gewerkt.

Daarnaast gelden absolute grenzen:
• bij een werkdag korter dan 9 uur: alle uren boven 9 uur zijn overwerk.
• bij een werkdag van 9 uur: alle uren boven 9,5 uur zijn overwerk.

Belangrijk is dat zodra deze maximumgrens wordt overschreden, alle extra uren automatisch als overwerk tellen. De 25% regel speelt dan geen rol meer.

2. Per week
Er is sprake van overwerk als:
• meer dan 25% boven het weekrooster wordt gewerkt.

Daarnaast geldt een harde bovengrens:
• alle uren boven 42 uur per week zijn altijd overwerk.

Ook hier geldt dat zodra deze maximumgrens wordt overschreden, alle extra uren automatisch als overwerk tellen. De 25%t regel speelt dan geen rol meer.

3. Per kwartaal of 12 weken
Er is sprake van overwerk indien in een kwartaal meer uren zijn gewerkt dan een kwart van de overeengekomen bruto arbeidsduur op jaarbasis. Bij een gebruikelijke arbeidsduur van 36 uur per week betekent dit dat alle uren boven gemiddeld 36 uur per week over het kwartaal als overwerk worden aangemerkt. Bij werknemers met een periodesalaris vindt de afrekening plaats na de 3e, 6e, 9e en 13e periode. Bij een maandsalaris aan het einde van ieder kwartaal.

Belangrijk uitgangspunt

• De beoordeling of sprake is van overwerk vindt niet op één moment plaats, maar aan de hand van drie afzonderlijke toetsmomenten: per dag, per week en per kwartaal. Deze toetsmomenten bestaan naast elkaar. Zodra aan één van deze criteria wordt voldaan, is sprake van overwerk.
• Een belangrijk uitgangspunt is dat de werkgever niet kan kiezen welk criterium wordt toegepast. Dit betekent dat het mogelijk is dat overwerk ontstaat op dagbasis of weekbasis, maar ook dat pas aan het einde van het kwartaal kan blijken dat overwerk is ontstaan.
• De kwartaaltoets biedt ruimte om binnen een kwartaal extra gewerkte uren weg te roosteren. Uren die op een bepaalde dag, of in een bepaalde week extra zijn gewerkt maar later in het kwartaal worden gecompenseerd met minder uren, hoeven niet per definitie als overwerk te worden uitbetaald. Deze ruimte geldt echter alleen zolang de dag en weeknorm niet worden overschreden. Bij een overschrijding van de dag of week norm ontstaat er gelijk recht op overwerktoeslag en kunnen deze uren niet meer worden weg geroosterd.